Het RIVMRijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu heeft een handleiding opgesteld voor het afleiden van milieukwaliteitsnormen.

De handleiding is een actualisatie van de vorige versie uit 2007. Sinds die tijd zijn er binnen verschillende Europese kaders veranderingen doorgevoerd in de manier waarop veilige concentraties voor het milieu worden afgeleid. Met deze herziening sluit de nationale werkwijze weer aan bij de methodieken van REACHRegistratie, Evaluatie en Autorisatie van Chemicaliën en de Kaderrichtlijn water. Ook zijn nieuwe wetenschappelijke inzichten vanuit de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden meegenomen. De handleiding is opgesteld onder verantwoordelijkheid van het Ministerie van Infrastructuur en Milieu.

De volgende delen zijn nu digitaal beschikbaar:

  • Deel 1. Introductie geeft een overzicht van de typen milieukwaliteitsnormen die in deze handleiding aan bod komen. De wetenschappelijke en beleidsmatige ontwikkelingen van de afgelopen decennia worden toegelicht.
  • Deel 2. Gegevens verzamelen geeft uitgebreide informatie over het verzamelen van de gegevens die nodig zijn voor het afleiden van milieukwaliteitsnormen.
  • Deel 3. Waternormen gaat over de afleiding van waterkwaliteitsnormen voor zoet- en zoutwater. Het is grotendeels gebaseerd op de Europese leidraad onder de Kaderrichtlijn water, maar bevat ook aanvullingen.
  • Deel 4. Sedimentnormen behandelt de afleiding van normen voor zoet- en zoutwater sediment.
  • Deel 6. Luchtnormen gaat over het afleiden van milieukwaliteitsnormen voor lucht.
  • Deel 7. Doorvergiftiging is een RIVM-rapport waarin wordt beschreven hoe voedselketeneffecten (doorvergiftiging) moeten worden meegenomen in de normafleiding.
  • Deel 9. Equilibrium partitiemethode beschrijft hoe normen voor water, bodem, sediment en zwevend stof in elkaar kunnen worden omgerekend (equilibrium partitiemethode).
  • Deel 10. Taxonomische indeling bevat de taxonomische indeling van organismen die worden gebruikt in toxiciteitstesten.
  • Deel 11. Variabelen en standaardwaarden geeft een overzicht van alle variabelen en standaardwaarden die worden gebruikt in de andere delen.

Deel 5 over risicogrenzen voor bodem en deel 8 over risicogrenzen voor metalen zijn nog in ontwikkeling.

De documenten worden bijgewerkt wanneer er technische of procedurele veranderingen nodig zijn. Aanpassingen worden wetenschappelijk getoetst en ter goedkeuring voorgelegd aan het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. In de nieuwe versies worden de wijzigingen ten opzichte van de oude versies gemarkeerd.

Indicatieve milieurisicogrenzen

De Nederlandse overheid gebruikt daarnaast een aparte methode om snel indicatieve milieurisicogrenzen af te leiden, zie 'Handreiking afleiding indicatieve milieurisicogrenzen'. Dat kan bijvoorbeeld nodig zijn voor een concrete vergunningaanvraag. Vergunningverleners kunnen via de  helpdesk (met link) verzoeken indienen om dergelijke normen af te leiden.